Ostatni dzień roku według kalendarza juliańskiego

W piątek przypada ostatni dzień roku według kalendarza juliańskiego, z którego wierni obrządków wschodnich, w tym prawosławni, korzystają przy ustalaniu dat świąt religijnych. W części kraju to okazja do świętowania po raz drugi sylwestra, zwanego też małanką.

W regionach, gdzie są duże skupiska wiernych obrządków wschodnich, noc z 13 na 14 stycznia to czas zabawy na prywatkach i balach. Zwłaszcza dla osób, które w tradycyjnego sylwestra przestrzegały postu przed Bożym Narodzeniem (Wigilia - według kalendarza juliańskiego - wypada 6 stycznia) i z powodów religijnych świętowały go skromnie lub wcale.

Zabawę z okazji ostatniego dnia starego roku proponują w nocy z piątku na sobotę sale bankietowe i puby w Białymstoku i innych miastach województwa podlaskiego. Własne imprezy mają też organizacje mniejszości narodowych, które tradycyjnie wyznają prawosławie (np. Białoruskie Towarzystwo Społeczno-Kulturalne w Polsce) czy bractwa cerkiewne.

Ceny imprez w lokalach to ok. 250-300 zł od pary; na podobnym poziomie utrzymują się od kilku lat. Menu jest podobne do sylwestrowego, a dodatkowymi atrakcjami jest m.in. muzyka zespołów mniejszości białoruskiej. Np. w jednym z lokali w Białymstoku wystąpią kolędnicy - zakonnicy z Białorusi.

Organizatorzy takich imprez, z którymi rozmawiała PAP uważają, że w tym roku zainteresowanie jest większe niż przed rokiem. Tłumaczą to tym, że ostatni dzień roku według kalendarza juliańskiego wypada w piątek. Zwracają też uwagę na to, że coraz częściej w takich balach biorą udział nie tylko osoby prawosławne.

Dla tych, którzy zamierzają świętować w domu, publiczne Radio Białystok będzie nadawało wieczorem i w nocy audycje muzyczne pod hasłem "Szczodry wieczar"; podczas programu będzie można składać życzenia noworoczne bliskim. Podobną wieczorną audycję z życzeniami przygotowuje pierwsze prawosławne Radio Orthodoxia, które nadaje z Białegostoku.

W regionie można też w piątek i sobotę legalnie używać petard i sztucznych ogni. Z zakazu używania środków pirotechnicznych wyłączono bowiem w województwie podlaskim także juliański sylwester i Nowy Rok.

Koniec roku juliańskiego świętowany jest też w innych częściach kraju. Na Podkarpaciu to koniec roku nie tylko dla tamtejszych prawosławnych, ale i grekokatolików. "Małanki odbędą się m.in. w Mokrem koło Sanoka i Gorlicach" - powiedział PAP proboszcz parafii greckokatolickiej w Komańczy w Bieszczadach, ks. Andrzej Żuraw.

W Mokrem będzie bawić się ok. 200 osób. Uczestnicy zapłacili 75 zł od osoby. "Jednak najczęściej kończący się rok żegnany będzie w domach, w rodzinnym gronie. W miejscowościach, gdzie mieszkają chrześcijanie wschodni i zachodni, stary rok żegna się dwukrotnie, zgodnie z kalendarzem gregoriańskim i juliańskim" - dodał ks. Żuraw.

Sylwester juliański zwany jest tradycyjnie "bogatym wieczorem", "szczodrym wieczorem" (od bogactwa potraw na stole) lub "małanką" (od przypadających w tym dniu imienin Melanii).

W białostockich wsiach zachowały się jeszcze niektóre prawosławne obrzędy sylwestrowe, m.in. wróżby na pożegnanie starego roku. Znany jest też zwyczaj zdejmowania furtek i chowania ich przed gospodarzami oraz wysypywania popiołem lub wyściełania słomą ścieżek prowadzących od domu chłopaka do domu dziewczyny, by mieli się ku sobie.

Dokładna liczba osób wyznań wschodnich w Polsce nie jest znana. Hierarchowie Cerkwi szacują, że prawosławnych jest ok. 550-600 tys., z czego połowa mieszka w województwie podlaskim. Na Podkarpaciu żyje, jak się szacuje, kilka tysięcy grekokatolików i prawosławnych.

«« | « | 1 | » | »»
Dodaj komentarz
Gość
    Nick (wymagany lub )

    Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.